Wat is ‘voorpootrecht’? Dit houdt in dat grondbezitters het recht hebben om bomen te planten, te bezitten en te rooien in de berm die grenzen aan het eigen perceel. Maar dan zijn zij ook verplicht voor de bomen te zorgen en verantwoordelijk bij schade. Dit geldt sinds de middeleeuwen en is nog steeds van kracht in delen van Brabant, zoals de Meijerij, Vught, Cromvoirt, Helvoirt, Biezenmortel en Udenhout, maar niet in Tilburg.
Wethouder Rik Grashof drukte zich begin 2023 krachtig uit door te zeggen dat hoewel het voorpootrecht niet van toepassing is in de stad Tilburg, de gemeente samen met initiatieven in de wijken toch gaat zorgen dat er veel meer bomen geplant gaan worden.
Bomenverordening gemeente Tilburg
Het voorpootrecht houdt in dat grondbezitters het recht hebben om bomen te planten, te bezitten en te rooien in de berm die grenst aan het eigen perceel. Gemeente Tilburg erkent dit recht (in Udenhout en Biezenmortel) wanneer kan worden aangetoond dat deze rechten ooit verworven zijn. Alleen bestaande voorpootrechten worden erkend, er komen geen nieuwe meer bij. Daar is wel wat discussie over, zoals bijvoorbeeld in Vught (februari 2025). Maar gezien de mogelijkheden die er zijn en de voortvarende vergroening door gemeente Tilburg en de bereidheid samen te werken met burgerinitiatieven, hoeft deze discussie het planten van bomen niet te belemmeren. We gaan met vereende krachten verder met de vergroening van de stad.
Aanvullend staat in de beleidsregels bomen nog dit: In Brabant is het voorpootrecht van toepassing. Dit voorpootrecht kan niet door een APV of Bomenverordening worden gewijzigd. Met artikel 17 van de Bomenverordening worden er extra eisen gesteld aan dit recht. Het is namelijk verboden om beplanting te hebben op een zodanige wijze dat aan het wegverkeer het vrije uitzicht wordt belemmerd of het daarvoor op andere wijze hinder of gevaar oplevert. Hier kan achteraf op gehandhaafd worden. Artikel 17 van de Bomenverordening zorgt ervoor dat we ook voorafgaand aan de aanplant van houtopstanden in bermen door derden in contact komen met de pootgerechtigde, waardoor er vooraf op gewezen kan worden dat de nieuwe aanplant verkeer niet mag hinderen en dat de pootgerechtigde aansprakelijk is voor alle schade die ontstaat als vervolg van het onveilig plaatsen van een houtopstand of het onvoldoende onderhouden van deze houtopstand.
Voor wie het artikel letterlijk wil lezen:
Artikel 17: Verplichtingen pootgerechtigden (tekst artikel)
1.Hij die een zakelijk recht van beplanting op een weg heeft, is verplicht:
- van zijn voornemen tot het planten, vellen of rooien van beplanting op de weg, ten minste 30 dagen van tevoren schriftelijk kennis te geven aan het college;
- zich bij dat planten, vellen of rooien te gedragen overeenkomstig de voorschriften, die hem door het college gegeven zijn in het belang van de veiligheid van het wegverkeer;
- gevolg te geven aan de schriftelijke lastgeving van het college binnen de bij de last te bepalen termijn de houtopstand, of takken of wortels, die voor het gebruik van de weg gevaarlijk zijn te verwijderen;
- houtopstanden die dood, omgewaaid of afgebroken zijn, direct te verwijderen.
2.Het bepaalde in het eerste lid geldt niet voor gevallen, waarin de provinciale wegenverordening geldt.
